Vĩnh Long đẩy nhanh tiến độ tìm kiếm và giám định ADN hài cốt liệt sĩ

Với vai trò cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo 515 tỉnh, Bộ CHQS tỉnh Vĩnh Long đã kịp thời tham mưu, điều chỉnh kế hoạch phù hợp với tình hình thực tế; đồng thời, huy động tối đa lực lượng, phương tiện, đẩy nhanh tiến độ thực hiện nhiệm vụ. Bên cạnh việc duy trì 4 đội chuyên trách lấy mẫu sinh phẩm, Bộ CHQS tỉnh thành lập Đội tìm kiếm, quy tập HCLS lâm thời, nhằm triển khai đồng bộ cả hai nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập HCLS và lấy mẫu sinh phẩm tại các nghĩa trang liệt sĩ. Trung tá Trần Huyền Vi, Đội trưởng Đội tìm kiếm, quy tập HCLS lâm thời, cho biết: “Đây là nhiệm vụ chính trị trọng tâm. Toàn đội quán triệt tinh thần làm việc với cường độ cao, bảo đảm chính xác, khoa học, chấp hành nghiêm các quy định về công tác thương binh, liệt sĩ”.

Ngay sau khi thành lập, 43 cán bộ, chiến sĩ Đội tìm kiếm, quy tập HCLS lâm thời đã trực tiếp xuống địa bàn, phối hợp với cấp ủy, chính quyền và các lực lượng liên quan tổ chức khảo sát, xác minh thông tin, tìm kiếm, cất bốc HCLS. Sau gần một tháng triển khai, Đội đã tìm kiếm, cất bốc, quy tập 57 bộ HCLS trên địa bàn tỉnh. Chia sẻ về quá trình thực hiện nhiệm vụ, Binh nhì Nguyễn Phan Hồng Phát, thành viên Đội tìm kiếm, quy tập HCLS lâm thời, cho biết: “Có những trường hợp khi tìm kiếm, chúng tôi phát hiện HCLS vẫn còn dấu vết bị trói tay, chân. Vì vậy, quá trình đào tìm, cất bốc phải hết sức thận trọng, bảo đảm thu thập đầy đủ HCLS, di vật, vật chứng, phục vụ công tác xác minh, giám định sau này”.

Cùng với tổ chức tìm kiếm, quy tập, Bộ CHQS tỉnh Vĩnh Long đẩy mạnh tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng, vận động các tổ chức, cá nhân, cựu chiến binh và Nhân dân cung cấp thông tin về nơi hy sinh, chôn cất liệt sĩ. Đại tá Lê Quang Vũ, Phó Chính ủy Bộ CHQS tỉnh Vĩnh Long, cho biết: “Mọi nguồn tin về liệt sĩ đều được Ban Chỉ đạo 515 tỉnh phối hợp với các cơ quan, ban, ngành liên quan xác minh, đối chiếu trước khi tổ chức lực lượng tìm kiếm, khai quật và quy tập về các nghĩa trang liệt sĩ”.

Song song với công tác tìm kiếm, quy tập HCLS, việc lấy mẫu sinh phẩm tại các nghĩa trang được Bộ CHQS tỉnh Vĩnh Long triển khai khẩn trương, chặt chẽ. Tại Nghĩa trang Liệt sĩ Long Hồ, khu vực lấy mẫu được tổ chức khoa học; dụng cụ chuyên môn, vật tư bảo quản, niêm phong mẫu được chuẩn bị đầy đủ. Hồ sơ liệt sĩ, thông tin thân nhân, vị trí phần mộ và các dữ liệu liên quan được đối chiếu, kiểm tra trước khi tiến hành lấy mẫu.

Tại mỗi phần mộ, các thành viên tổ công tác được phân công cụ thể, thực hiện từng khâu từ kiểm tra hồ sơ, đối chiếu bia mộ, khai quật, lấy mẫu, mã hóa, niêm phong đến lập biên bản, bảo đảm không xảy ra nhầm lẫn hoặc nhiễm chéo. Thiếu tá, Y sĩ Hà Thái Ngọc, Nhân viên Quân y, Phòng Hậu cần - Kỹ thuật, Bộ CHQS tỉnh Vĩnh Long, cho biết: “Qua thời gian và tác động của điều kiện thổ nhưỡng, ADN trong xương bị phân hủy nghiêm trọng, gây nhiều khó khăn cho việc trích xuất mẫu sinh phẩm. Vì vậy, quy trình khai quật, lấy mẫu, bảo quản và đóng gói phải được thực hiện chính xác, chặt chẽ, hạn chế thấp nhất nguy cơ nhiễm chéo hoặc nhầm lẫn mã số”.

Tính đến ngày 20/8, lực lượng chuyên môn tỉnh Vĩnh Long đã lấy được hơn 1.120 mẫu sinh phẩm. Tỉnh phấn đấu đến hết tháng 12/2026 hoàn thành lấy 4.871 mẫu sinh phẩm tại 29 nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn. Theo Trung tá Thạch Phước Sô Banh, Trưởng ban Chính sách, Phòng Chính trị, Bộ CHQS tỉnh Vĩnh Long, quá trình thực hiện còn gặp nhiều khó khăn do các nghĩa trang đã nhiều lần được cải tạo, nâng cấp, làm thay đổi hiện trạng và vị trí một số phần mộ. Việc xác định chính xác vị trí, bóc dỡ phần mộ để lấy mẫu vì thế mất nhiều thời gian, công sức. Tuy nhiên, các tổ công tác vẫn duy trì tiến độ, đồng thời thực hiện nghiêm việc hoàn thổ, vệ sinh, bảo đảm cảnh quan nghĩa trang sau khi hoàn thành nhiệm vụ.

Hiện nay, mỗi đội duy trì công suất khai quật, lấy từ 55 đến 60 mẫu sinh phẩm mỗi ngày. Từ khâu thu thập, bảo quản đến bàn giao cho cơ quan chuyên môn của Bộ Quốc phòng đều được kiểm soát chặt chẽ. Mỗi mẫu sinh phẩm được thu thập chính xác, an toàn sẽ góp phần bổ sung dữ liệu vào ngân hàng ADN, tạo cơ sở khoa học phục vụ đối khớp, xác định danh tính liệt sĩ, góp phần xoa dịu nỗi đau chiến tranh, đáp ứng nguyện vọng của thân nhân và gia đình liệt sĩ./.